📝 ĐỀ MẪU XÉT TUYỂN VÀO LỚP 10 - MÔN NGỮ VĂN📝

ĐỀ THI THỬ ĐẦU VÀO MÔN NĂNG LỰC NGÔN NGỮ LỚP 10

Thời gian làm bài: 45 phút

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu từ 1 đến 6:

ÁI NGỮ 

Một lời nói đẹp, chân thành, có tính chất xây dựng niềm tin yêu chính là  

đóa hoa thơm ngát trong khu vườn văn minh của nhân loại. 

(1) Ta vốn có một thứ tài sản rất quý báu, có thể làm cho những người sống bên cạnh  an vui và hạnh phúc mà không phải tốn kém tiền bạc hay công sức, đó là lời nói dễ thương – ái  ngữ. Đúng là bản chất của ngôn từ không thể nào diễn đạt hết những điều sâu sắc của tình cảm  hay sự vô cùng của chân lí, nhưng nó thật sự cần thiết để tiếp sức cho nhau trong những lúc khó  khăn. Những lời nói nhẹ nhàng và ấm áp được phát ra từ cõi lòng bình yên và thái độ kính trọng,  không những tạo nên cảm giác dễ chịu, mà còn có thể xoa dịu và nâng đỡ người nghe rất nhiều. 

(2) Do mải mê với những quyền lợi riêng tư nên đã từ lâu rồi ta đã bỏ quên thói quen khen  tặng nhau. Đôi khi ta lại sợ mở lời khen thì họ sẽ đánh giá trình độ ta chỉ mới đạt tới mức ấy nên  ta đã không đòi hỏi họ nữa, hoặc sợ họ sẽ khinh lờn khi thấy ta có vẻ bằng lòng về họ. Nhưng  thực tế thì ai cũng mong muốn được người khác công nhận và khen tặng một cách chân thành và  đúng đắn về những gì họ đã cố gắng đạt được. Nhất là lời khen tặng của người mà họ thương yêu  và tin tưởng. Dù họ chưa thật sự hoàn hảo, nhưng chính những lời nâng đỡ của ta sẽ giúp họ có  thêm tự tin để đạt tới mức hoàn hảo.  

(3) Có nhiều người chỉ thích sống với cái thật chứ không chú trọng cái đẹp. Họ cho rằng sống  đẹp mà không thật thì đó là hành động lừa đảo khôn ngoan nhất. Vì thế họ nói năng rất bộc trực  để thể hiện rõ ràng điều mình muốn nói, dù có khi làm nát lòng kẻ khác. Đúng là sự thật là điều  quý giá nhất trên đời. Nếu phải chọn lựa giữa cái đẹp và cái thật thì người có hiểu biết dĩ nhiên sẽ 

chọn cái thật. Nhưng thực tế không phải lúc nào cũng lí tưởng như ta nghĩ. 

(4) Tuyệt vời nhất vẫn là sự kết hợp hài hòa giữa cái đẹp và cái thật. Như trong trường hợp  nếu để người kia biết được sự thật có thể khiến họ ngã quỵ ngay lập tức thì bắt buộc ta phải dùng  lời khéo léo để che giấu bớt. Không làm được như thế là ta thiếu trách nhiệm, ta có lỗi lớn. Tất  nhiên, ta cũng không quên tìm cách trả lại sự thật khi họ đã thật sự đủ sức tiếp nhận.  

 (Lược trích theo Hiểu về trái tim, Minh Niệm, NXB Tổng hợp, năm 2019)

Chú thích: 

• Thầy Minh Niệm là một vị hòa thượng được nhiều Phật tử biết đến qua những bài giảng về cuộc sống và đạo Phật.
• “Hiểu về trái tim” là cuốn sách đầu tay của thầy Minh Niệm, xuất bản năm 2010. Tác phẩm truyền đạt những suy ngẫm về hạnh phúc, tình yêu, khổ đau, … dưới góc nhìn của một người tu hành. Bằng cách lí giải dễ hiểu, lối hành văn gần gũi, cuốn sách đã giúp  người đọc cảm thấy được “gỡ bỏ nút thắt”, để sống trong hạnh phúc và yêu thương. 
• Từ “khinh lờn” có nghĩa là khinh thường, không để ý, quan tâm.